Produkcja czekolady
Produkcja czekolady – Od ziarna do rozkoszy w 10 krokach
Krok pierwszy - zbiory
Kakaowiec permanentnie i równoczeÅ›nie ma na sobie zarazem owoce i nowe kwiaty. Kaulifloria – oznacza, że kwiat wyrasta prosto z pnia. W tym samym miejscu za 6 miesiÄ™cy od zapylenia pojawia siÄ™ dojrzaÅ‚y owoc. Roczne Å›wiatowe zbiory kakao wynoszÄ… 3 mln ton. 80% z nich pochodzi z plantacji do 4 ha, których wydajność z 1 ha zasadniczo siÄ™ różni. Jedne zbierajÄ… wiÄ™cej niż 2 tony, inne – mniej niż 100 kg. Åšrednia wydajność wedÅ‚ug Å›wiatowych norm wynosi 500 kg na hektar rocznie, przy czym 25 owoców daje 2 kg suchych ziaren kakaowych, a na 1 ha roÅ›nie Å›rednio 800 drzew. Zebrane, dojrzaÅ‚e owoce otwiera siÄ™ i ze sÅ‚odkiego miąższu owocowego wydobywa cenne ziarna.
Krok drugi - fermentacja
Ziarna fermentujÄ… od 3 (dla niektórych gatunków criollo) do 8 dni. Każdego dnia przewraca siÄ™ je tak, by każde ziarno otrzymaÅ‚o takÄ… samÄ… homogenicznÄ… fermentacjÄ™. Podczas fermentacji rozwijajÄ… siÄ™ poczÄ…tki aromatów. Cukier, niska wartość PH i jednorodne otoczenie, wspomagajÄ… dziaÅ‚anie 16 różnych rodzajów drożdży, które przemieniajÄ… cukier w alkohol i dwutlenek wÄ™gla i w kwas octowy. TowarzyszÄ…ce temu procesowi ciepÅ‚o może przekroczyć nawet 50 stopni Celcjusza .
Krok trzeci - suszenie
Nadal trwajÄ… chemiczne reakcje rozpoczÄ™te podczas fermentacji. Proces suszenia ma na celu zredukowanie wilgotnoÅ›ci ziaren do 6 - 7 %. Można przeprowadzać go sztucznie w suszarni lub na wolnym powietrzu. Suszenie sÅ‚oÅ„cem przebiega dÅ‚użej i lepiej usuwa część kwasu octowego. Po zakoÅ„czonym procesie suszenia ziarna kakaowe zostajÄ… zapakowane do worków jutowych i tym samym sÄ… gotowe do sprzedaży.
Krok czwarty - selekcja
Kupione ziarna poddawane są uważnej selekcji. Mechanicznie wykonywane procesy czyszczenia oddzielają ziarna zdrowe od nadpalonych, popsutych. Ale to sam człowiek eliminuje ostatecznie zanieczyszczenia i decyduje o przeznaczeniu ziaren.
Krok piąty - prażenie
Prażenie przeprowadzane jest w prażarkach. Jej celem jest zlikwidowanie stÄ™chlizny, eliminacje kwasu octowego i odparowanie. W trakcie tego wilgotność ziaren spada do 2,5%, skorupki do 4%. Wymagana temperatura: 100 – 140 stopni – równomiernie przenika ziarno, nie uszkadzajÄ…c skorupki. Czas prażenia od 20 – 30 min ,zależy od gatunku ziarna, im lepsze ziarno – tym temperatura niższa. GwaÅ‚townie studzone ziarno zachowuje aromat a tÅ‚uszcz nie przedostaje siÄ™ do skorupki.
Krok szósty – zÅ‚uszczenie skorupek i odkieÅ‚kowanie
NadszedÅ‚ czas na wydobycie ziarna ze skorupki, które siÄ™ miażdży w Å‚uszczarce a potem wywiewa poÅ‚amanÄ… skorupkÄ™. Oczyszczone ziarna jeszcze nie nadajÄ… siÄ™ do spożycia. MajÄ… niejadalne zarodki drzewa. Usuwa siÄ™ je za pomocÄ… odkieÅ‚kownicy. Po tych wszystkich operacjach ziarna kakaowe tracÄ… drastycznie na wadze – aż 20%, ale dziÄ™ki temu sÄ… wreszcie gotowe do dalszej obróbki.
Krok siódmy - rozdzielenie
Ziarna mieli siÄ™ na Å›rutÄ™ kakaowÄ… w temperaturze do 70 stopni. TÅ‚uszcz zawarty w ziarnach topi siÄ™ już w 34 stopniach. Efektem mielenia jest pÅ‚ynna masa kakaowa. Z niej wyciska siÄ™ tÅ‚uszcz zwany masÅ‚em kakaowym, który ma bardzo silny zapach. Filtruje siÄ™ go ,oczyszcza i rafinuje - co neutralizuje kwas, na koniec pozbawia barwy i zapachu. Przejrzysty, o żóÅ‚tym zabarwieniu ma niezwykłą – liczonÄ… w latach! – trwaÅ‚ość. MasÄ™ czekoladowÄ… rozgniata siÄ™ wiÄ™c tak dÅ‚ugo, aż otrzymuje siÄ™ substancjÄ™ miaÅ‚kÄ… oraz tÅ‚ustÄ…(Å›rednica ziaren wynosi 20 – 22 mikrometrów). Temu rozdrobnieniu przyszÅ‚a czekolada bÄ™dzie zawdziÄ™czać aksamitnÄ… konsystencjÄ™, puszystość i jakość. Aby powstaÅ‚a czekolada – trzeba bÄ™dzie je na nowo połączyć…
Krok ósmy– konszowanie / podgrzewanie
Faza pierwsza: mieszanie i rozcieranie na sucho; dodanie tÅ‚uszczu kakaowego i ewentualnie lecytyny. Lecytyna zmniejsza tarcie wewnÄ™trzne, czyli lepkość.Faza druga: podgrzewanie i wentylacja. CzekoladÄ™ gorzkÄ… podgrzewa siÄ™ do nieprzekraczalnych 85 stopni, mlecznÄ… do 60 stopni.Konszowanie trwa 2 – 3 dni. Podczas konszowania dodaje siÄ™ wszystkie potrzebne dodatki z których później bÄ™dzie skÅ‚adać siÄ™ nasza czekolada, np. mleko, serwatkÄ™, orzechy, migdaÅ‚y, kandyzowane owoce lub kwiaty, pieprz różowy, chili, itdPo konszowaniu ciepłą czekoladÄ™ należy oziÄ™bić.
Krok dziewiÄ…ty – temperowanie / chÅ‚odzenie
TÅ‚uszcz kakaowy – jako twór polimorficzny (wielopostaciowy) – stygnÄ…c krzepnie w postaci różnych struktur krystalicznych. Jedne krysztaÅ‚ki krzepnÄ… w wyższej, inne w niższej temperaturze (od 17 do 35 stopni). SchÅ‚adzanie przeprowadza siÄ™ stopniowo, bez gwaÅ‚townych zmian, caÅ‚y czas mieszajÄ…c, aby powstaÅ‚y jednorodne (najchÄ™tniej V stopnia) i równomiernie rozmieszczone krysztaÅ‚ki, które dajÄ… czekoladzie jej aksamitność, poÅ‚ysk, twardość i ten wspaniaÅ‚y odgÅ‚os podczas przeÅ‚amywania.
JeÅ›li masÅ‚o kakaowe stygnie bez kontroli, powstajÄ… krysztaÅ‚y różnej wielkoÅ›ci. Czekolady sÄ… wtedy matowe, wyglÄ…dajÄ… jakby pokryte byÅ‚y pleÅ›niÄ…, kruszÄ… siÄ™ zamiast Å‚adnie i równo Å‚amać.
Krok dziesiÄ…ty - formowanie
Dawniej czekolada rÄ™cznie formowana miaÅ‚a ksztaÅ‚t walca lub oseÅ‚ki. Później zaczÄ™to nadawać jej ksztaÅ‚ty, poprzez wylewanie do form drewnianych, srebrnych, cynowych i wreszcie miedzianych. Technologia wytopu żelaza w latach 30 XIX wieku przyczyniÅ‚a siÄ™ do udoskonalenia ksztaÅ‚tów wyrobów robionych z czekolady. ZaczÄ™to stosować formy z blachy stalowej niklowanej, nierdzewnej, aż zapanowaÅ‚y formy z tworzywa sztucznego-sterylne – zgodnie z naszymi oczekiwaniami, wyganiajÄ…c piekne, stare formy do domów kolekcjonerów i muzeów.








